ARAW-araw, higit 11,000 tonelada ng basura ang ibinubulwak ng Metro Manila. Hindi lang ito simpleng tambak na mabaho at matao sa landfill — ito mismo ang pruweba ng pagkabigo ng gobyerno sa pinakamadaling responsibilidad: kalinisan at kaayusan. Habang patuloy ang pagdagsa ng basura, mas mabilis pa sa baha ang pagtaas ng kapalpakan ng mga ahensya na dapat ay naglalatag ng solusyon.
Alam na natin ang lunas — Waste-to-Energy (WtE). Isang teknolohiyang napatunayan na sa ibang bansa, kayang gawing kuryente ang basura at ligtas kung mahigpit ang pamantayan. Pero bakit sa Pilipinas, parang ipinagbabawal ang progreso? Bakit tuwing may bagong ideya, laging sagot ay “delikado, hindi kaya”? Delikado ba talaga, o delikado sa bulsa ng mga kumikita sa kontrata ng basura at landfill?
Hindi na ito usapin ng teknikalidad — usapin na ito ng interes. Habang ang iba’y naglalako ng takot na “pagsusunog” lang daw ang WtE, mas malalim ang katotohanan: may mga taong kumikita sa kasalukuyang bulok na sistema. Ang status quo ay negosyo para sa iilan, pero kapahamakan para sa milyon.
Habang tayo’y nakikipagtalo kung ano ang “tamang solusyon,” kumakawala naman ang methane sa mga dumpsite — mas lason kaysa carbon dioxide, mas mapanira sa klima. Sa madaling salita, habang ang ibang bansa’y nagsusulong ng teknolohiya, tayo’y nakatali sa pagtambak ng basura at pagtambak ng dahilan.
Walang kalaban ang zero waste movement sa WtE. Ang tunay na kalaban ay ang katamaran, kawalan ng tapang, at sistemang kumakapit sa maling praktis. Kung kayang disiplinahin ng ibang bansa ang mamamayan para mag-segregate at mag-recycle kasabay ng WtE, bakit tayo hindi? Kulang ba tayo sa teknolohiya, o sobra lang talaga sa katiwalian?
Kung may teknolohiyang kayang:
• Bawasan ang baha,
• Pigilan ang polusyon,
• Magbigay ng trabaho,
• Maghatid ng kuryente sa mga kabahayan,
— sino ang pumipigil at bakit?
Ang totoo, hindi basura ang tunay na problema ng bansa. Ang tunay na basura ay ang bulok na pamamalakad na pumipigil sa atin para umusad.
Sa bawat trak ng basura na pumapasok sa landfill, kasabay na dinadala ang oportunidad na magkaroon ng mas malinis, mas ligtas, at mas maunlad na Pilipinas. Ang tanong: hanggang kailan tayo papayag na mabaho hindi lang ang paligid, kundi pati ang sistema?
About the Author
