Photo credit: The Irrawaddy
Naglabas ng isang matalas na IBON Foundation 2026 Budget Critique si Executive Director Sonny Africa kamakailan. Ayon sa kanya, ang P6.8 trilyong pambansang badyet ay nananatiling nakatali sa sistemang patronage at pork barrel. Bagama’t may mga pagbabagong ginawa, naniniwala ang grupo na ang estruktura ng pondo ay para lamang sa “political survival.”
Bukod dito, binigyang-diin ni Africa na ang badyet ay hindi sapat upang tugunan ang lumalalang kahirapan. Sa katunayan, mula noong 2022, tumaas ng dalawang milyon ang bilang ng mga pamilyang mahirap sa bansa. Dahil dito, kinuwestiyon ng IBON Foundation kung bakit tila “oblivious” o bulag ang pamahalaan sa tunay na kalagayan ng mga nagugutom. Ang pagbagsak ng agrikultura at manufacturing ang itinuturong sanhi ng kawalan ng trabaho ng maraming Pilipino.
Kasunod nito, ipinaliwanag ng grupo na ang mga “pork barrel” ay inilipat lamang mula sa hard infrastructure patungo sa “soft pork.” Ang mga programang tulad ng AICS at TUPAD ay nakaranas ng malaking pagtaas sa pondo. Gayundin, nananatiling buo ang bilyun-bilyong “allocables” na kontrolado ng mga makapangyarihang politiko. Para sa IBON, ito ay isang estratehiya lamang upang mapanatili ang suporta ng mga alyado bago ang susunod na eleksyon.
Sa huli, ang IBON Foundation 2026 Budget Critique ay nagbabala na ang kasalukuyang badyet ay kulang sa ambisyon para sa tunay na pagbabago. Hindi nito prayoridad ang lokal na industriyalisasyon o ang pagpapalakas ng serbisyong publiko. Sa halip na kaunlaran, tila mas pinapaboran nito ang mga proyektong panandalian lamang ang epekto. (Boyet Barba Jr)
About the Author
